Mùa Mưa Bão: Lưu Ý An Toàn Khi Di Chuyển Vùng Ngập

Cuối tháng 8/2026, nhiều tỉnh thành miền Bắc và Bắc Trung Bộ đang đối mặt với nguy cơ mưa lớn, lũ lên nhanh và ngập lụt diện rộng. Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia liên tục đưa ra cảnh báo lũ trên các sông thuộc khu vực Đông Bắc Bộ, từ Thanh Hóa đến Huế, với nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và ngập úng tại vùng trũng thấp, khu đô thị. Đây là giai đoạn cao điểm của mùa mưa bão, khi lượng mưa tập trung mạnh, dòng chảy tăng đột biến và nhiều khu vực dân cư dễ bị cô lập.

Trong bối cảnh đó, nguy cơ đuối nước tăng cao rõ rệt, đặc biệt với trẻ em, người cao tuổi và những người phải di chuyển qua vùng ngập. Việc chủ động chuẩn bị vật tư cứu hộ cá nhân và nắm vững nguyên tắc an toàn không còn là khuyến cáo chung chung mà trở thành yêu cầu thiết thực để bảo vệ tính mạng.

Tình hình mưa lũ hiện nay và nguy cơ đuối nước

Theo các bản tin khí tượng gần đây, từ cuối tháng 7 đến hết năm 2026, cả nước có thể xuất hiện 16–19 đợt mưa lớn. Đỉnh lũ trên nhiều sông nhỏ miền Bắc có thể đạt mức báo động 2–3, kèm nguy cơ lũ quét và sạt lở. Khu vực Đông Bắc Bộ, các tỉnh như Lạng Sơn, Bắc Ninh, Cao Bằng, Thái Nguyên, Quảng Ninh và Thanh Hóa đã ghi nhận mực nước sông lên nhanh sau các đợt mưa tập trung. Ở miền Trung, từ Thanh Hóa đến Huế cũng liên tục được cảnh báo mưa to đến rất to, có nơi lượng mưa cục bộ vượt 150–300 mm trong thời gian ngắn.

Khi nước dâng, môi trường sống thay đổi đột ngột. Đường phố trở thành sông, cống rãnh bị che khuất, dòng chảy mạnh tạo lực cuốn, và nhiều khu vực xuất hiện hố sâu bất ngờ. Người dân buộc phải di chuyển bằng thuyền, xuồng hoặc lội nước để sơ tán, mua nhu yếu phẩm hoặc tìm người thân. Đây chính là lúc nguy cơ đuối nước tăng vọt.

Mưa lớn kéo dài khiến nhiều khu vực miền Bắc và Bắc Trung Bộ đối mặt nguy cơ ngập lụt, lũ quét vào cuối tháng 8/2026.

Đuối nước – “sát thủ thầm lặng” vẫn cướp đi hàng nghìn sinh mạng mỗi năm

Tại Việt Nam, đuối nước vẫn là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở trẻ em. Theo số liệu từ Bộ Y tế và các tổ chức liên quan, mỗi năm cả nước ghi nhận khoảng 1.800 trẻ em tử vong do đuối nước. Con số này cao gấp nhiều lần so với các quốc gia phát triển, thậm chí cao hơn đáng kể so với một số nước trong khu vực Đông Nam Á.

Trong 5 tháng đầu năm 2026, toàn quốc đã có 502 trẻ em tử vong do tai nạn thương tích, trong đó đuối nước chiếm 333 trường hợp (khoảng 66,3%). Phần lớn các vụ việc xảy ra tại khu vực nông thôn, vùng sông nước, nơi trẻ em tiếp xúc thường xuyên với ao hồ, kênh rạch nhưng thiếu sự giám sát và kỹ năng an toàn.

Đáng chú ý, tỷ lệ đuối nước ở trẻ em vào mùa nước lũ cao hơn mùa khô khoảng 2,4 lần, đặc biệt tập trung vào các tháng 8–10. Sau mưa lũ, nước ngập kéo dài, cống rãnh mở miệng, ao hồ tràn bờ tạo thêm nhiều “bẫy nước” ngay trong khu dân cư. Trẻ nhỏ với bản tính tò mò rất dễ gặp nạn chỉ trong vài giây thiếu giám sát.

Người lớn, đặc biệt là người cao tuổi hoặc người không biết bơi, cũng đối diện rủi ro cao khi phải di chuyển trong nước chảy mạnh hoặc khi phương tiện bị lật.

Đuối nước vẫn là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở trẻ em Việt Nam, với khoảng 1.900 trường hợp mỗi năm, tăng cao rõ rệt trong mùa mưa bão.

Vì sao nguy cơ đuối nước tăng mạnh khi ngập lụt?

Có nhiều yếu tố kết hợp khiến môi trường ngập lụt trở nên đặc biệt nguy hiểm:

• Dòng chảy mạnh và lực cuốn: Nước lũ không đứng yên. Dòng chảy có thể dễ dàng làm mất thăng bằng, cuốn trôi người hoặc phương tiện.
• Tầm nhìn hạn chế: Nước đục, trời tối hoặc mưa to khiến người đi khó phát hiện hố sâu, cống mở hoặc vật cản.
• Nhiệt độ nước thấp: Ngâm mình lâu trong nước lạnh làm giảm sức bền, dễ gây hạ thân nhiệt, đặc biệt với trẻ em và người già.
• Thiếu trang bị an toàn: Nhiều người vẫn di chuyển mà không có áo phao, đèn pin hoặc phương tiện nổi tạm thời.
• Tâm lý chủ quan: Một số người nghĩ “chỉ ngập nông” hoặc “đã biết bơi” nên không chuẩn bị, trong khi thực tế nước dâng nhanh và điều kiện thay đổi liên tục.

Đối với trẻ em, nguy cơ còn cao hơn vì sức nổi tự nhiên thấp, khả năng tự cứu kém và dễ hoảng loạn. Người cao tuổi thường có sức khỏe hạn chế, phản xạ chậm, dễ bị kiệt sức khi phải lội nước hoặc bám vào phương tiện.

Xem thêm: Từ xưởng sản xuất đến vùng lũ - Hành trình áo phao cứu hộ

Những nguyên tắc an toàn khi di chuyển vùng ngập

Trước và trong khi di chuyển qua khu vực ngập, người dân nên tuân thủ các nguyên tắc cơ bản sau:

1. Ưu tiên sơ tán sớm: Khi có cảnh báo lũ, nên di chuyển đến nơi cao ráo trước khi nước dâng cao. Không chờ đến khi bị cô lập mới hành động.
2. Không lội nước khi không cần thiết: Nếu bắt buộc phải đi, hãy đi theo nhóm, chọn tuyến đường đã được kiểm tra, tránh khu vực gần sông, suối hoặc cống thoát nước.
3. Luôn mặc áo phao khi đi thuyền hoặc xuồng: Đây là quy tắc vàng. Ngay cả người biết bơi cũng có thể bị bất ngờ bởi dòng chảy mạnh hoặc khi phương tiện bị lật.
4. Giám sát trẻ em và người cao tuổi liên tục: Không để trẻ tự chơi gần vùng ngập, kể cả khi đã mặc áo phao. Người lớn phải ở cạnh và sẵn sàng hỗ trợ.
5. Theo dõi thông tin chính thức: Cập nhật bản tin khí tượng thủy văn, cảnh báo của chính quyền địa phương qua đài, radio hoặc điện thoại.
6. Tránh tiếp xúc với nước ô nhiễm: Nước lũ thường chứa rác, hóa chất, vi khuẩn. Hạn chế ngâm mình lâu và vệ sinh sạch sẽ sau khi tiếp xúc.

Khi buộc phải di chuyển qua vùng ngập, việc mặc áo phao cứu hộ đúng cách là biện pháp bảo vệ quan trọng nhất.

Checklist vật tư cứu hộ cá nhân cần chuẩn bị trước mùa mưa bão

Phương châm “bốn tại chỗ” (chỉ huy tại chỗ, lực lượng tại chỗ, phương tiện – vật tư tại chỗ, hậu cần tại chỗ) rất quan trọng với mỗi hộ gia đình. Dưới đây là danh mục vật tư thiết yếu nên chuẩn bị sẵn:

Nhóm an toàn nổi và cứu hộ

• Áo phao cứu hộ đủ size cho từng thành viên (trẻ em và người lớn)
• Phao tròn hoặc vật nổi dự phòng (nếu có)
• Dây thừng chắc chắn

Nhóm chiếu sáng và liên lạc

• Đèn pin LED + pin dự phòng
• Đèn đội đầu
• Radio dùng pin hoặc điện thoại sạc đầy + sạc dự phòng
• Còi cứu hộ

Nhóm bảo vệ và sinh tồn

• Túi khô chống nước để đựng giấy tờ, thuốc men, tiền mặt
• Áo mưa bộ dày, có phản quang
• Giày hoặc ủng chống trơn
• Bộ sơ cứu cơ bản (băng gạc, thuốc sát trùng, thuốc hạ sốt, thuốc dị ứng…)

Nhóm nhu yếu phẩm

• Nước uống đóng chai (ít nhất 1,5–2 lít/người/ngày trong 3 ngày)
• Thực phẩm khô, đồ hộp dễ bảo quản
• Đèn dầu hoặc nến dự phòng

Túi đồ khẩn cấp (Go Bag) nên được đặt ở vị trí cao, gần lối thoát, dễ mang theo khi sơ tán đột xuất.

Vai trò quan trọng của áo phao cứu hộ đúng size

Trong mọi danh mục vật tư cứu hộ, áo phao là trang bị trực tiếp bảo vệ tính mạng khi rơi vào nước. Áo phao không thay thế kỹ năng bơi hay sự giám sát, nhưng nó tạo lực nổi hỗ trợ, giúp người mặc giữ đầu trên mặt nước lâu hơn, giảm nguy cơ chìm và tạo thêm thời gian để được cứu.

Lưu ý quan trọng khi chọn áo phao cho gia đình:

• Chọn theo cân nặng, không chỉ theo tuổi.
  Ví dụ tham khảo: Size 2 (5–15 kg), Size 3 (15–25 kg), Size 4 (25–30 kg), Size 5 (30–50 kg), Size 6 (50–65 kg), Size 7 (65–80 kg).
• Áo quá rộng dễ bị trượt lên khi xuống nước, làm giảm hiệu quả. Áo quá chật gây khó chịu và hạn chế cử động.
• Ưu tiên mẫu có nhiều dây đai khóa cài chắc chắn, có thể điều chỉnh, màu sắc nổi (cam hoặc xanh neon) để dễ quan sát.
• Với trẻ em, cần kiểm tra kỹ dây đai dưới (nếu có) và luôn có người lớn giám sát.
• Với người cao tuổi, chọn size vừa vặn, dễ mặc, dễ tháo, không gây áp lực lên ngực.

Trước khi sử dụng, hãy kiểm tra đường may, khóa cài, dây đai còn nguyên vẹn. Sau khi mặc, kéo nhẹ từng khóa và thử nâng áo từ vai để chắc chắn áo không bị xộc xệch.

Áo phao cứu hộ đúng size theo cân nặng giúp tăng khả năng nổi và an toàn hơn khi di chuyển vùng ngập hoặc đi thuyền.

Cài đầy đủ các khóa và điều chỉnh dây đai vừa vặn là thao tác quan trọng để áo phao phát huy hiệu quả.

Lời khuyên dành riêng cho hộ gia đình có trẻ nhỏ và người cao tuổi

• Phân công rõ người giám sát trẻ em khi có mưa lớn hoặc nước ngập.
• Không để trẻ chơi gần cống, ao hồ, vùng nước đọng sau mưa.
• Người cao tuổi nên được hỗ trợ di chuyển, tránh để họ tự lội nước sâu.
• Tập cho cả nhà thao tác mặc áo phao nhanh trong điều kiện khô ráo trước khi xảy ra sự cố.
• Lưu số điện thoại cứu hộ địa phương và cập nhật thông tin cảnh báo thường xuyên.

Kết luận

Mùa mưa bão năm 2026 đang bước vào giai đoạn cao điểm với nhiều cảnh báo mưa lớn, lũ và ngập lụt. Nguy cơ đuối nước không chỉ tồn tại ở sông hồ xa xôi mà có thể xảy ra ngay trong khu dân cư khi nước dâng. Việc chuẩn bị sớm vật tư cứu hộ cá nhân – trong đó áo phao cứu hộ đúng size cho từng thành viên trong gia đình – cùng với ý thức giám sát và tuân thủ nguyên tắc an toàn sẽ góp phần giảm thiểu rủi ro đáng kể.

An toàn không đến từ may mắn. Nó đến từ sự chủ động chuẩn bị và hành động đúng lúc. Mỗi gia đình hãy dành thời gian kiểm tra lại trang bị của mình ngay từ hôm nay, trước khi mưa lũ ập đến.

Vinasaco cung cấp áo phao cứu hộ – áo phao cứu sinh sản xuất tại Việt Nam, nhiều size từ 5–80 kg, thiết kế dây đai chắc chắn, màu nổi dễ nhận diện, sẵn sàng giao số lượng lớn phục vụ hộ gia đình, bể bơi, đơn vị cứu trợ và các chương trình thiện nguyện trên toàn quốc.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VINASACO

VP Miền Bắc: Số TT15.58 KĐT Foresa Xuân Phương, Xuân Phương, TP. Hà Nội

VP Miền Nam: Số 5 đường D13 phường Tây Thạnh, TP. Hồ Chí Minh

Email: info.vinasaco@mail.com

Hotline: 0971001881